2. ABDÜLHAMİT
Mustafa SOLAK

2. ABDÜLHAMİT

           22-25 Eylül tarihleri arasında TBMM, 2. Abdülhamit Sempozyumu yapacak. 2. Abdülhamit’in Başkanlık ve şeriat özlemciliğinin ifadesi açısından simgesel önemi var. 1876’da 1. Meşrutiyet ilan edilerek padişahın yanında meclisin de olduğu yönetime geçilmiştir. Fakat 1 yıl sonra Ruslarla savaşı bahane ederek Meclisi kapatmış ve taki 1908’e kadar ülkeyi tek başına yönetmiştir. Tekrar meclisin açılması ise Abdülhamit’e karşı verilen mücadeleyle olmuştur.

           2. Abdülhamit, Mehmet Akif Ersoy'un "sen ey kanlı kâbus, sen rezîl ettin!" dediği, Mustafa Kemal Atatürk'ün de görev aldığı Harekat Ordusu'nun komutanı Mahmut Şevket Paşa'nın "Yıldız sarayındaki baykuş" dediği kişidir. Tahtan isteğiyle inmedi. Resneli Niyaziler "Hürriyet" diye askerleriyle ayaklandılar. Anadolu’da “eşitlik, özgürlük, Meşrutiyet” diyen halk hareketleri gelişti ve Meclis açıldı. Şimdi meclisi kapatan kişinin meclisce anılıyor. Bu, padişah özlemciliğinden başka bir şey değildir. Padişahın tek kişilik ve halifelik yetkilerini üzerinde taşıdığı teokratik sistemin özlemidir.

           2. Abdülhamit anayasalı yönetim, özgürlük isteyenlerin peşine hafiye taktı. Bu durumu, hafiyelerin takip ettiği Atatürk dönemi bakanlarından Şükrü Kaya da anlatır. Kaya, Hukuk Fakültesi okuduğu Fransa’da 2. Abdülhamit’in istibdadına ve hafiyelerine karşı mücadele etmiştir.

           Kaya, İngilizlerin Ermeni Tehciri sebebiyle kendisinden intikam alacağını düşünür. [1] Kaya bir anısında kendisi gibi esir tutulan Silah Cimcoz’un “bize verilecek en hafif ceza müebbet kürektir” sözünü aktarmaktaydı. [2]

          İstanbul’da öğrenci olduğu yıllarda düzenlediği 2. Abdülhamit yönetimine karşı düzenlediği toplantılar nedeniyle tutuklanarak sorgulanmıştır. Abdülhamit yönetimine karşı açıktan mücadele eden İttihat Terakki ile ilişkileri daha öğrenciyken başlamıştır. [3]

          TSK kararnamesinin iptali için 110 milletvekilinin tepki göstermemesindeki gibi bu sempozyuma ve Gülhane Askeri Tıp Akademisi’nin adının Abdülhamit olarak değiştirilmesine Meclisteki partilerden anlamlı bir tepki yok. Tepki 1-2 vekille sınırlı kalmakta ama genel merkezlerce destekleyici açıklamalar yapılmayarak “şahsi” düzeyde kalmaktadır.

            Cumhuriyetçi sendika dernek, oda ve meclis dışındaki partiler, bir araya gelerek meclisteki partileri uyarmalı ve Abdülhamit rejimine karşı sesini yükseltmelidir.

 

Dipnotlar

[1] Hüseyin Cahit Yalçın, Tanıdıklarım, Yapı Kredi Yayınları,  İstanbul, 2001, s.166.

[2] Şükrü Kaya, “19 Mayıs’a Ait Bir Hatıra”, Hürriyet, 19 Mayıs 1954

[3] Mustafa Solak, Şükrü Kaya (Atatürk’ün Bakanı), 3. Baskı, Kaynak Yayınları, İstanbul, 2016, s.30.

 

DİĞER YAZILAR
Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
2019 Ocak Ayı Memurların Zamlı Maaş Bordroları Yayımlandı
2019 Ocak Ayı Memurların Zamlı Maaş Bordroları Yayımlandı
KAR TATİLİ NEDENİYLE TATİL OLAN GÜNLERDE İYEP KURSU EK DERS ÜCRETLERİ ÖDENECEK
KAR TATİLİ NEDENİYLE TATİL OLAN GÜNLERDE İYEP KURSU EK DERS ÜCRETLERİ ÖDENECEK